ندا صنگوری – فعال رسانه
در شهرستان فولادشهر، نگینی درخشان میدرخشد که نه تنها میزبان گنجینههایی از فرهنگ و هنر اسلامی است، بلکه نمادی از آرامش، همبستگی و عظمت هنر خطاطی و روایتگری به شمار میرود. موزه خصوصی کتب و نسخ خطی «پبده» «پبدنی» که به عنوان اولین موزه خصوصی و تخصصی کشوردر این منطقه شناخته میشود، امروزه به عنوان یکی از کاملترین و غنیترین موزههای استان اصفهان درخشش میکند.
بازدید اخیر از این مجموعه فرهنگی، حقیقتی انکارناپذیر را آشکار ساخت: این موزه تنها یک محل نگهداری از اشیاء قدیمی نیست، بلکه فضایی زنده و پویاست که در آن، هنر زیبای خوشنویسی با روایتگریهای دینی و ملی درهم آمیخته و روح هر بازدیدکنندهای را جلا میدهد. در این موزه، نسخههای خطی دستنویس، آثار چاپ سنگی، کتابهای نفیس، رسالات علمی، روزنامههای قدیمی و نقاشیهای ارزشمندی به چشم میخورد که هر کدام روایتی از تاریخ را بازگو میکنند. حضور آثار گرانبهای حدود سه هزار نُسخه خطی و یکی از قدیمیترین آثار قرآنی با حدود ۷۰۰ سال قدمت ،همچون دستنوشتههای بزرگانی چون سیدالعراقین و شیخ کلینی در این مجموعه، آن را به سرمایهای ماندگار برای آیندگان تبدیل کرده است.
داریوش پبدنی، مدیر این موزه، در گفتوگو با ما از اصفهان، درباره چگونگی شکلگیری این مجموعه بیان کرد: «حدود چند دهه است که فعالیت فرهنگی انجام میدهم. ابتدا یک کتابفروشی تأسیس کردم و سپس به جمعآوری کتابها و نسخههای خطی رو آوردم و با هزینه شخصی، نزدیک به سه هزار نسخه خطی خریداری کردم. با توجه به اینکه مرحوم پدرم علاقهمند به کتاب و مطالعه بود و روی هم رفته، در خانوادهای فرهنگی و مذهبی رشد کردهام، اینها باعث شد تا به کتاب رو بیاورم.»
وی با اشاره به پیشینه کاری خود افزود: «قبل از راهاندازی این موزه، در حوزه صنعت مشغول به کار بودم و درآمد بسیار بالایی داشتم، ولی از کودکی همواره به کارهای فرهنگی و هنری علاقه نشان میدادم و در حوزه کاریکاتور نیز فعالیت میکنم. بنابراین، یکی از دلایل راهاندازی موزه کتب و نسخ خطی، همین علاقه به فعالیتهای فرهنگی و هنری بود. از طرف دیگر، وقتی فعالیت فرهنگی را شروع کردم، میخواستم میراث ماندگاری برای آیندگان بهجا بگذارم. ابتدا هدفم این بود که یک کتابخانه عمومی در فولادشهر احداث کنم، با توجه به جمعیت رو به ازدیاد جوانان و کمبود کتابخانههایی که احساس میشد، ولی این ایده به سرانجام نرسید.»
این عشق و علاقه پایدار، باعث شد تا داریوش پبدنی با نگاهی مثبت و بلندپروازانه، فراتر از یک مسئولیت اداری عمل کند و با هزینه شخصی، اقدام به جمعآوری و احیای این میراث عظیم نماید . تلاشهای او تنها به درون دیوارهای موزه محدود نشده است؛ به طوری که این مکان به پشتوانهای قدرتمند برای پژوهشگران و دانشجویان تبدیل شده و در نگارش و تکمیل پایاننامههای دانشگاهی، یاریگر محققان بوده است.
این تعهد و خدمترسانی، از دیده مسئولان ارشد فرهنگی کشور پنهان نمانده است. سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری با بازدید از این مجموعه، از آن استقبال گرم کرده و پتانسیلهای بالای آن را ستوده است. حتی حضور و بازدید وزیر محترم و مقامات عالیرتبه از این موزه، نشاندهنده اهمیت و جایگاه ویژه این مجموعه در حفظ میراث مکتوب کشور است. موزه «پبده» اکنون به عنوان قطبی فرهنگی در استان اصفهان میدرخشد و دعوتنامهای گرم به تمام علاقهمندان فرهنگ و هنر است تا از این فضای معنوی لذت ببرند.
موزه «پبده» در فولادشهر از توابع شهرستان لنجان، در سال ۱۳۸۹ توسط بخش خصوصی تاسیس شده و پیشتر یکبار توسط نمایندگی کمیته بینالمللی موزهها(ایکوم) در ایران بعنوان یکی از موزههای برتر کشور در زمینههای مختلف مانند حفاظت، مرمت و جذب گردشگران خارجی معرفی شده است.
موزه که در میان شهر و در زیرزمین پاساژ قدیمی فولاد شهر به نام پاساژ کوثر قرار گرفته، مجموعه ای کوچک اما ارزشمند از کتب، اسناد و دیگر آثار خطی است که با عشق این مرد بختیاری رقم خورده است.
«علاقهمندان و بازدیدکنندگان برای دیدن از این گنجینه فرهنگی و بهرهمندی از فضای معنوی موزه، میتوانند به آدرس اصفهان، فولادشهر، طالقانی، شاهد 8 بازار کوثر موزه کتب و نسخ خطی بعداز ظهرها مراجعه کنند.»
گفتنی است “پبده” منطقهای در خوزستان ومسجدسلیمان است.